Landheer, Hugo

(Schiedam 1896 - 1995 Bentveld)

a. Dorpsgezicht met bruggetjes, jaren ’20; zwart krijt, 30,5 x 25.

Na eerst enige jaren privéles gekregen te hebben van W. Hardenberg te Rotterdam, studeerde Landheer, wiens vader handelde in kruideniers- en tabakswaren, van 1917 tot 1921 aan de Haagse academie. Na voltooiing van zijn studie werkte hij een jaar als hulpdocent aan deze academie. Al spoedig ontwikkelde hij een persoonlijke, karakteristieke stijl, die het best omschreven kan worden als een ‘kruising tussen kubisme en expressionisme’. Deze stijl zou hij gedurende zijn verdere leven niet ingrijpend meer veranderen, al werd zijn penseelvoering in de loop van de jaren, vooral nadat hij in 1935 van Den Haag naar Epe op de Veluwe was verhuisd, wel wat losser en zijn kleurgebruik wat gedempter. Zijn onderwerpen – landschappen, stads- en dorpsgezichten, havengezichten, taferelen met dieren en af en toe een portret – zijn vaak gebaseerd op droombeelden, die hij de volgende ochtend meteen in kleine schetsjes vastlegde. Behalve schilderijen heeft hij ook veel tekeningen gemaakt, meestal in zwart krijt, en, voornamelijk in de jaren ’20, een aantal houtsneden.

b. Meisjesportret, 1937; zwart krijt, 59 x 42.

Landheer heeft zich altijd nogal afzijdig gehouden van de officiële kunstwereld en is daarom lange tijd nauwelijks bij het Nederlandse publiek bekend geweest. Pas na zijn verhuizing naar Aerdenhout in 1963 is hij wat meer in de belangstelling komen te staan, hetgeen geresulteerd heeft in verschillende museale overzichtstentoonstellingen. Tot op hoge leeftijd heeft hij doorgewerkt, maar sinds hij AOW kreeg en daardoor genoeg inkomen had, verkocht hij niets meer. Hij wilde namelijk dat zijn werk openbaar toegankelijk bleef en heeft daarom meerdere malen grote schenkingen aan musea gedaan (waaronder aan de Stichting Schone Kunsten rond 1900).

Dit artikel (van de hand van Jan Jaap Heij) is met toestemming van de rechthebbenden (Drents Museum en uitgever WBOOKS BV) ontleend aan het boek 'Vernieuwing & Bezinning' dat niet meer zal worden herdrukt.

ab. Fotodienst Provincie Drenthe